Algemene voorwaarden zijn vaak onderdeel van een overeenkomst. Met dit document worden bijkomende afspraken tussen partijen geregeld en gestructureerd. De hoofdafspraken worden in de overeenkomst zelf vastgelegd. De algemene voorwaarden worden vervolgens op de overeenkomst van toepassing verklaard.

De bijkomende afspraken worden zo opgesteld dat de risico's voor de partij wiens algemene voorwaarden worden toegepast zo beperkt mogelijk blijven. Anders gezegd: niet de juridisch slimste partij, maar de economisch sterkste partij bepaalt de inhoud. Als starter zit u als relatieve nieuwkomer bij contractbesprekingen vaak in een underdogpositie. Daarom zijn algemene voorwaarden in de meeste gevallen alleen van belang wanneer uw startup in een onderhandelingspositie de economische macht heeft, bijvoorbeeld als uw bedrijf actief is op de consumentenmarkt.

Consumenten

De overheid beoogt consumenten te beschermen tegen teveel macht en afhankelijkheid van ondernemers en bedrijven. Om die reden is er sprake van strikte wetgeving op het gebied van algemene voorwaarden en consumentenkoop. Toets uw op te stellen algemene voorwaarden daarom uitvoerig en stem ze af op geldende wetten en regels. Tip: brancheverenigingen hebben dat vaak al gedaan voor hun leden. Een zorgvuldige aanpak voorkomt dat achteraf algemene voorwaarden (of delen ervan) ongeldig worden verklaard.

Desalniettemin doet u er goed aan om uw algemene voorwaarden ook altijd vooraf door uw aansprakelijkheidsverzekeraar te laten toetsen. Dat voorkomt dat toekomstige schadeclaims worden afgewezen, omdat de ondernemer - naar de mening van de verzekeraar - vrijwillig teveel risico's heeft geaccepteerd.

Business-to-business

Bent u een ondernemer die afhankelijk is van economisch machtigere partijen (schaalgrootte geeft niet zozeer de doorslag, de economische afhankelijkheid wel)? Dan doet u er verstandig aan ook energie te steken in het analyseren en controleren van de impact die de verkoopvoorwaarden of inkoopvoorwaarden van uw leveranciers en/of afnemers heeft op uw bedrijf.

Zijn de risico's en gevolgen voor uw onderneming eenmaal bekend? Dan kunt u een beter oordeel vellen over de deal en of deze uiteindelijk wel de moeite waard is. Een hoge brutomarge klinkt misschien aantrekkelijk, maar als de bijkomende afspraken leiden tot een grotere kans op een negatieve nettomarge, blijft er van de oorspronkelijke aantrekkingskracht weinig over.

Mijn ervaringen

In mijn ervaring accentueren juristen vaak het belang van algemene voorwaarden voor starters meer dan overeenkomt met de economische realiteit en machtsverhoudingen in hun markt. Maar als algemene voorwaarden voor uw bedrijf relevant zijn, moet u deze uiteraard altijd (laten) opstellen. Ze beschermen immers uw onderneming tegen onnodige risico’s.

Echter: wanneer u als starter de onderliggende partij bent bij contractsonderhandelingen, loont het vaak meer om de algemene voorwaarden van uw wederpartij goed te bestuderen. Wat zijn de eventuele gevolgen en risico's voor uw bedrijf?

Niet vergeten

De praktijk wijst helaas uit dat u lang niet de eerste startende ondernemer zou zijn die deze belangrijke exercitie 'vergeet' en pas - als het (juridisch gezien) te laat is - later via de algemene voorwaarden de gevolgen ondervindt van de gemaakte overeenkomst. Ik wil daarom vanaf deze plek benadrukken dat het beperken van dit risico cruciaal is. Een juridisch slimme ondernemer bestudeert de algemene voorwaarden zorgvuldig en weet daardoor altijd vooraf precies wat de mogelijke gevolgen en risico’s voor zijn bedrijf zijn.

Want risico's kennen geeft de mogelijkheid om ze als onderneming adequaat te kunnen managen en borgen. En dat valt ook onder juridisch verantwoord ondernemen en juridisch management.

-Antonie Kerstholt

De door onze bloggers en experts verwoorde meningen zijn persoonlijk en vertegenwoordigen in geen geval een standpunt van de Rabobank.

Expert: Antonie Kerstholt

econoom en jurist

Antonie Kerstholt (1951) is econoom en jurist. Hij heeft meer dan dertig jaar praktijkervaring als advocaat, bedrijfsjurist en management consultant. Antonie is ook initiatiefnemer van diverse juridische websites, waaronder www.overeenkomst.nl. Daarnaast schreef hij het boek 'Ondernemen in zwaar weer' en is hij gastspreker voor diverse brancheverenigingen.