Toegegeven, Stelios Haji-Ioannou had er door zijn steenrijke familie de financiële middelen voor, maar dat maakt het creeëren van de succesformule van easyJet niet minder knap. De van oorsprong Griekse oprichter wist met zijn low budget-maatschappij een plek te verwerven tussen gerenommeerde vliegmaatschappijen zoals British Airways. Het verhaal achter het grote succes van easyJet.

Om wie gaat het?
Stelios Haji-Ioannou, de oprichter van easyJet.

Waar en wanneer werd hij geboren?
Op 14 februari 1967 in de Griekse hoofdstad Athene.

Hoe heet zijn bedrijf?
EasyJet.

Wanneer opgericht?
November 1995.

Wat was de missie van Haji-Ioannou?

In het kort: passagiers op een zo goedkoop en comfortabel mogelijke manier naar hun bestemming brengen. De officiële boodschap op de easyJet-website stelt het als volgt: “We geven onze klanten graag veilige, voordelige en rechtstreekse vluchten. We willen op een flink aantal Europese routes een consistent en betrouwbaar product aanbieden tegen aantrekkelijke tarieven voor de zakelijke en vrijetijdsmarkt.”

Hoe kwam de oprichting van easyJet tot stand?

In tegenstelling tot de meeste andere ondernemers die in deze Hoe startten zij?-serie worden geportretteerd, is Haji-Ioannou geen typische self-made man. Hij stamt uit een rijke familie van scheepvaartmagnaten en hoefde dus niet actief op zoek naar investeerders. Zijn vader wilde hem in 1992 – Haji-Ioannou was toen 25 jaar oud – met alle liefde vijf miljoen pond lenen voor het opzetten van zijn eerste bedrijf, Stelmar Shipping. De jonge ondernemer pakte het goed op en maakte van de rederij een succes. In 2001 ging Stelmar Shipping de New York Stock Exhange op, waarna Haji-Ioannou de onderneming uiteindelijk in 2005 met de nodige winst verkocht aan de OSG Groep (voor circa 1,3 miljard dollar).

Ondertussen had Haji-Ioannou de smaak te pakken. Al in 1995 richtte hij met zijn vergaarde kapitaal een nieuw bedrijf op: easyGroup. De ondernemer hield zich niet langer bezig met de scheepvaart, maar richtte zich op een nieuwe markt: de luchtvaart. Haji-Ioannou dacht een gat in de markt gevonden te hebben toen hem opviel dat het aanbieden van vliegtickets stukken goedkoper kon door middel van slimme kostenbesparing, onder meer door passagiers tijdens de vlucht slechts een drankje aan te bieden in plaats van een hele maaltijd en niet met reisagentschappen te werken, zoals in die tijd gebruikelijk was.

Het instaptarief bij easyJet is vergeleken met andere maatschappijen spotgoedkoop, maar door het aanbieden van betaalde extra services, zoals het meenemen van ruimbagage en het verkopen van verleidelijke versnaperingen aan boord, kan het totaalbedrag voor de niet oplettende passagier snel oplopen. EasyJet haalt een kwart, respectievelijk dik 22 procent van zijn inkomsten uit andere zaken dan vliegtickets. Daar horen ook inkomsten uit de verhuur van auto's en accommodaties bij, die via de verschillende dochterwebsites van easyGroup worden geboekt.

Haji-Ioannou had dus een vooruitziende blik, want Britse reizigers hadden vanaf het eerste begin oren naar een goedkopere aanbieder. EasyJet begon als een bescheiden low budget-luchtvaartmaatschappij voor binnenlandse vluchten van Londen naar Edinburgh en Glasgow, maar kreeg al snel toestemming om ook internationale vluchten uit te voeren. In april 1996 landde het eerste toestel met het kenmerkende oranje logo op Schiphol.

Waarmee onderscheidde easyJet zich van andere luchtvaartmaatschappijen?

Naast het bezuinigen op service maakte de onderneming van Haji-Ioannou vooral indruk met de wijze waarop vliegtickets worden aangeboden. EasyJet was in 1997 een van de eerste luchtvaartmaatschappijen ter wereld die besloot om dit vrijwel geheel via internet te gaan doen. Het online boeken van vliegtickets mag nu de normaalste zaak van de wereld zijn, in de jaren negentig schakelden de meeste reizigers hiervoor nog een reisagent in.

Een andere strategie waarmee Haji-Ioannou's bedrijf zich wist te onderscheiden van de concurrentie is het gebrek aan een klassesysteem (bij easyJet vind je doorgaans geen business class-stoelen). Daarnaast bespaart het bedrijf de nodige kosten door er strakke omdraaitijden op na te houden - laatkomers missen gegarandeerd hun vlucht - en het cabinepersoneel na aankomst zelf de rommel te laten opruimen. Hierdoor is easyJet in staat om per dag één keer vaker heen en terug te vliegen dan traditionele luchtvaartmaatschappijen.

Hoe staat easyJet er nu voor?

Kort na de oprichting voorspelden critici dat easyJet de lage instapprijzen nooit lang vol zou houden, maar zestien jaar na dato gaat het de vliegmaatschappij nog steeds voor de wind. Na een paar mindere jaren – zelfs low budget-luchtvaartmaatschappijen werd de crisis niet bespaard – boekt het bedrijf nu weer forse winst. In 2010 vervoerde easyJet bijna 49 miljoen passagiers en met een jaaromzet van bijna drie miljoen pond mag de vluchtmaatschappij ook niet klagen. Het concern vliegt inmiddels op 129 bestemmingen (voornamelijk in Europa) en bezit 186 toestellen. Vorig jaar mocht easyJet zich dan ook voor het eerst de grootste luchtvaartmaatschappij van Groot-Brittannië noemen.

De dagelijkse leiding van de in Luton gevestigde luchtvaartmaatschappij is tegenwoordig in handen van Carolyn McCall (CEO), Warwick Brady (COO) en Chris Kennedy (CFO), al blijft Haji-Ioannou grootdeelaanhouder; hij bezit voor 26 procent aan aandelen van het moederbedrijf easyGroup. De inmiddels 44-jarige entrepeneur richt zich voornamelijk op de verdere uitbreiding van zijn easyGroup. Hij voegde de afgelopen jaren nog meer dochters toe. Naast EasyCar, EasyCruise, EasyBus en EasyHotel is de onderneming ook (zij het met wisselend succes) actief in de mobiele telefonie, vastgoed, personal finance en de horloge-, muziek-, bioscoop- en pizzabranche.

Het Britse (belasting)klimaat was waarschijnlijk wat aan de koude kant voor Haji-Ioannou (zijn privévermogen wordt geschat op 1,29 miljard pond), want de zakenman woont al een aantal jaar in Monaco. Daar schijnen wel meer rijke Britten voor te kiezen, maar met name Haji-Ioannou kreeg ten tijde van zijn verhuizing in Groot-Brittannië de nodige kritiek van zijn landgenoten te verduren.

Wordt easyJet op de hak genomen door de BBC-serie Come Fly With Me?

Niet per se de luchtvaartmaatschappij, maar het is overduidelijk dat makers Matt Lucas en David Walliams van Come Fly With Me, onder meer bekend van het satirische Little Britain, ter inspiratie voor deze parodiërende tv-show goed hebben gekeken naar Airline.

Deze langlopende documentaireserie werd van 1999 tot 2006 uitgezonden door de BBC en was een tijd lang ook in Nederland te zien. Zo is de eigenaar van FlyLo, Omar Baba (zie onderstaande video), duidelijk gebaseerd op Stelios Haji-Ioannou, die zelf regelmatig zijn opwachting maakte in Airline. De geestelijk vader van easyJet kan er naar verluidt om lachen.

Inspirerende quote:
Stelios Haji-Ioannou: “Ik besteed niet teveel aandacht aan onderzoeken en ga af op mijn gevoel. Als iets niet werkt, probeer ik iets anders.”

Videos:
Fragment uit de BBC-parodie Come Fly With Me met Omar Baba, duidelijk gebaseerd op de strategie van de easyJet-oprichter:

Sprout-interview uit 2007 met Stelios Haji-Ioannou:
 

Lees ook:
Hoe startten zij? Asa Candler van Coca-Cola
Hoe startten zij? Larry Page en Sergey Brin van Google
Hoe startten zij? Freddy Heineken van Heineken
Hoe startten zij? Ingvar Kamprad van IKEA
Hoe startten zij? Coco Chanel van Chanel
Hoe startten zij? Ben Cohen en Jerry Greenfield van Ben & Jerry's