ZZP'ers met WW-uitkering onterecht beboet

Enkele duizenden ZZP'ers , die van 2004 tot medio 2006 met behoud van hun WW-uitkering een eigen bedrijf zijn gestart, hebben ten onrechte hoge terugvorderingen en boetes ontvangen. Dat zegt de Nationale Ombudsman, Alex Brenninkmeijer na onderzoek. Brenninkmeijer heeft zijn onderzoeksrapport aangeboden aan minister Piet Hein Donner (Sociale Zaken) en de Tweede Kamer, omdat het UWV zijn aanbevelingen niet wilde overnemen.

Iemand die een WW-uitkering ontvangt, mag met behoud van deze uitkering een eigen bedrijf starten. Dit is de zogenoemde zelfstandigenregeling. De uren die aan het eigen bedrijf zijn besteed, moeten worden opgegeven bij het UWV. Belastingdienst en UWV hebben met een bestandsvergelijking gecontroleerd op misbruik van de regeling over de genoemde periode. Zo'n drieduizend zelfstandigen zonder personeel kregen vervolgens hoge terugvorderingen en boetes.

Voorlichting
Volgens de Ombudsman heeft het UWV veel ZZP'ers echter niet goed voorgelicht over de regeling. Bijna één op de drie casemanagers, die de ZZP'ers begeleidden bij hun start, vond het niet nodig dat de ondernemers uren die niet direct bij een opdrachtgever zijn te factureren, strikt opgaven. De ZZP'ers konden er dan immers onverantwoord in inkomen op achteruitgaan en zouden daarom niet kunnen slagen als zelfstandig ondernemer. Veel casemanagers adviseerden daarom 'indirecte' uren te spreiden over een aantal weken, of maar helemaal niet op te geven.

Boetes
Hoeveel van de drieduizend ZZP'ers vervolgens ten onrechte hoge terugvorderingen en boetes hebben ontvangen, weet Alex Brenninkmeijer niet. Volgens de Nationale Ombudsman zou het UWV per geval moeten beoordelen of de betrokken ondernemer bewust onjuiste informatie heeft verstrekt en of terugvordering daarom nodig is. Lukt dit per geval niet, dan moet het UWV de terugvorderingen en opgelegde boetes terugdraaien.

Rechten en plichten
Het UWV geeft volgens het ministerie van SZW aan dat er niet altijd sprake was van een compleet eenduidige en uniforme wijze van informatieverstrekking aan ZZP'ers over hun rechten en plichten. Het UWV is bereid om zaken alsnog uit te zoeken en op te lossen, zo meldt het ministerie.