SMART-doelstellingen bepalen doe je zo

Bijgewerkt op 12 november 2020
5 min  leestijd
58490
Image
SMART-doelstellingen bepalen doe je zo

Met SMART-doelstellingen maak je je ambities en ideeën concreet. Zo weet je precies wat je wilt bereiken en boek je sneller resultaat. Hoe pas je het SMART-principe toe als startende ondernemer? Lees het stappenplan.

Wat is een SMART-doelstelling?

Een SMART doelstelling is niet vaag en vrijblijvend, maar concreet en actiegericht. Je kunt bovendien tussentijds makkelijk checken of je op de goede weg zit. 

In dit artikel leggen we het SMART-stappenplan uit. Je volgt gewoon de 5 letters. Daarna lees je een voorbeeld van een SMART-doel en hoe je het SMART-principe gebruikt voor je marketingplan (in combinatie met een SWOT-analyse).

De vijf letters van SMART

1. Specifiek

Maak de doelstelling zo concreet mogelijk. Vaak blijft het bij ideeën of doelen die interessant klinken, maar in de praktijk te vaag blijken. Twee voorbeelden: 'Klantvriendelijkheid als merkwaarde versterken' en 'Mijn naamsbekendheid vergroten'.

Als startende ondernemer zijn te vage doelen een valkuil. Welk resultaat wil je nu concreet bereiken? Hoe ziet dat eruit?

Gebruik de 7 W’s om je doel specifiek te maken: 

  1. Wat wil je precies bereiken?
  2. Wie zijn hierbij betrokken of wie betrek je erbij?
  3. Waar ga je het doen? 
  4. Waarmee wil je het gaan bereiken? 
  5. Wanneer gaat het gebeuren of wanneer ga je starten?
  6. Welke delen van de doelstellingen zijn belangrijk?
  7. Waarom wil je dit doel bereiken? 

Let op: niet alle antwoorden gebruik je in de formulering. Een SMART-doel is een resultaat. De inspanning - hoe ga ik dit bereiken? - gebruik je voor je strategie. 

Image
Whitepaper Ondernemingsplan cover

Indruk maken met je bedrijfsplan?

Dat kan. Wij hebben alle ins & outs van een businessplan op een rijtje gezet. Maak in 10 stappen een ijzersterk ondernemingsplan.

Download gratis stappenplan

Als je deze vragen voor jezelf beantwoordt, wordt het doel vanzelf al een stuk concreter. Daarnaast maakt het ook gelijk duidelijk hoe je het moet gaan aanpakken. Hoe concreter het doel is dat je stelt, des te makkelijker en overzichtelijker de opdracht uit te voeren is. 

Probeer de doelen daarom ook zo specifiek mogelijk te maken en (be)noem daarvoor cijfers, percentages of acties.

  • Dus niet: ‘onze naamsbekendheid vergroten’, maar 'de naamsbekendheid vergroten naar 85% bij vrouwen tussen de 18 en 25’.
  • En ook niet: ‘ik wil groeien met mijn bedrijf’, maar ‘ik wil 10% meer omzet behalen’.  

2. Meetbaar

Bij de SMART-methode maak je doelstellingen meetbaar. Je beschrijft ze dus inclusief cijfers of andere meetbare zaken. 

Om doelen meetbaar te maken, moet je data beschikbaar hebben. Je moet vaak een 0-meting doen. Hoe staat het er nu voor? Vervolgens meet je na een tijdje weer hoe het gaat. 

Ook iets als klantvriendelijkheid kun je meten. Stuur na elke levering een mailtje te sturen waarbij je vraagt hoe tevreden je klant is. Je probeert je gemiddelde rapportcijfer vervolgens omhoog te krijgen.

TipHoe concreter, hoe beter. Snelle check: kun je jouw doel zien, horen, proeven, ruiken of voelen?  

Benut online data, zo kun je doelen monitoren die niet over geld of verkoopvolumes gaan. Wil je bijvoorbeeld dat meer mensen weten dat jij echt dé specialist bent in een bepaald thema ? Dan kun je inzetten op contentmarketing, waarbij je de likes en hits op je blogs, social posts of media-aandacht meet. 

3. Acceptabel

Jij moet de SMART doelstelling zelf acceptabel vinden. Vind je het zelf niet helemaal uitvoerbaar of twijfel je of het zinnig is? Dan lukt is het ook lastiger om anderen, bijvoorbeeld je team, mee te krijgen.  

Aanwijsbaar en ambitieus

De A van Acceptabel wordt overigens ook weleens vervangen door Aanwijsbaar. Daarmee wordt bedoeld wie welke taken moet uitvoeren om het doel te bereiken. Ook wordt de A van Ambitieus gebruikt, omdat het doel wel van enige ambitie moet getuigen. 

4. Realistisch

De doelstelling moet haalbaar zijn. Je wilt een acceptabel (zie hierboven) doel benoemen dat later niet onrealistisch blijkt te zijn.

Als je een SMART doel leest, krijg je zin om de eerste stap te zetten. Een onhaalbaar doel motiveert niemand, maar zet ook niet te laag in.  

Met een haalbaar én ambitieus doel prikkel je jezelf en de andere partijen om het maximale eruit te halen en trots te zijn op het behaalde resultaat. Daarom wordt de R van Realistisch ook wel vervangen door Relevant. 

5. Tijdsgebonden

Dit gedeelte van de doelstelling is altijd aan een tijdsperiode gebonden. Je hebt een begin- en een eindpunt. Wanneer begin je met het doel en waar leg je het eindpunt en bekijk je of je het doel hebt bereikt?

  • Dit kan een kalenderjaar zijn: de winst moet 10% hoger zijn dan vorig jaar
  • Dit kan een maand zijn: meer bezoekers op mijn website dan vorige maand.

Maak ook deze data zo concreet mogelijk. Kijk regelmatig of je op koers ligt. Gaat het beter of slechter dan je dacht? Pas je doel eventueel aan, maar doe dit ook weer SMART. 

    SMART doel: een voorbeeld

    Een voorbeeld: je wilt dit jaar meer omzet behalen.

    1. Specifiek > Concrete getallen, periode en percentages. Bijvoorbeeld: (€ 110.000 in plaats van € 100.000). 
    2. Meetbaar > Het beginpunt is bekend: de omzet van 2018 (€ 100.000).
    3. Meetmethode is ook helder > Omzetgroei in zowel procenten als euro’s.
    4. Acceptabel > Je ziet voor je dat je dit kunt halen. En je hebt genoeg ambitie om ervoor te gaan.
    5. Realistisch > Het doel lijkt je haalbaar en dit kun je ook staven. Zo zijn de economische verwachtingen ook goed of je hebt dit jaar ook als 8% groei gerealiseerd. Je weet ook wat je te doen staat. 
    6. Tijdsgebonden > Je kijkt naar één kalenderjaar, dus je vergelijkt je omzet van 1 januari met die van 1 januari een jaar later. 

    Bij een ambitie voor je omzet is het relatief makkelijk om een SMART doelstelling te formuleren. Hoe zit het bij doelen die minder goed te concretiseren zijn? Bijvoorbeeld als je wil dat klanten je merk associeren met een bepaalde waarde zoals klantvriendelijkheid? Kijk per letter hoe dit werkt:

    SWOT en SMART voor je marketingplan

    SMART-doelstellingen SWOT-analyse zijn termen die je vaak samen hoort. Zeker als je je marketingplan voor je ondernemingsplan maakt. Dat is ook logisch.Een SWOT-analyse betekent dat je strengths, weaknesses, opportunities en threats in kaart brengt. Je weet dan je sterke en zwakke punten en waar de kansen en bedreigingen liggen. Dat helpt om je doel echt SMART te maken. Je doel sluit dan naadloos aan bij jouw specifieke bedrijf.

      Image
      zakelijke rekening afbeelding

      5 voordelen van een zakelijke rekening

      Zakelijke rekening nodig of twijfel je nog?

      Bekijk de voordelen

      Lees ook
      7 tips voor een goed marketingplan
      Een concurrentieanalyse opstellen: 5 vragen en antwoorden
      Business Model Canvas voor starters: download gratis voorbeeld

      Meer over marketingplan

      Meer over marketingplan

      Elke week handige tips in je mailbox?

      Meld je dan nu aan voor de nieuwsbrief van IkGaStarten en mis geen praktische handvatten om van jouw start een succes te maken!

      Sluiten