De start van J.K. Rowling

8 min  leestijd
6878
Image

Harry Potter mag dan in staat zijn een schildpad in een theepot te veranderen, zijn bedenkster JK Rowling kan eigenlijk ook toveren. Haar kinderboekenserie over een bijzondere tovenaarsleerling groeide uit tot een wereldwijd fenomeen en maakte van de auteur - een voormalige bijstandsmoeder - een van de rijkste vrouwen ter wereld: de start van J.K. Rowling.

Om wie gaat het?

Het brein achter Harry Potter: Joanne 'Jo' Rowling.

Wanneer wordt zij geboren?

Op 31 juli 1965 in het Britse Gloucestershire.

Om welk merk gaat het?

Harry Potter (rechten: J.K. Rowling).

Sinds wanneer?

29 juni 1997, toen Harry Potter and the Philosopher's Stone voor het eerst werd gepubliceerd.

Hoe groeide Joanne uit tot J.K. Rowling?

Joanne Rowling wordt geboren in het Britse Yate, een kleine plaats ten noorden van Bristol. Op haar vierde verhuist haar familie naar het nabijgelegen Winterbourne en later naar het landelijke Tutshill in Wales. Al op jonge leeftijd wordt duidelijk dat de kleine Jo over een enorme dosis verbeeldingskracht beschikt. Het is een hobby van haar en haar oudere zus om mooie vertellen te bedenken en die aan elkaar te vertellen. Op school vindt Rowling het lastig om vrienden te maken, al maakt ze zich wel populair bij haar klasgenoten door de fantastische verhalen die ze regelmatig tijdens de lunch vertelt.

Na de middelbare school besluit Rowling Franse taal te gaan studeren aan de Universiteit van Exeter, een bacheloropleiding die ze later aanvult met een Master in Klassieke wetenschappen. Na haar studie te hebben afgerond verhuizen zij en haar toenmalige vriend naar Manchester. Tijdens een sterk vertraagde treinreis in 1990 bedenkt Rowling het verhaal over Harry Potter. Over dit betekenisvolle moment zegt ze later: "Ik weet eigenlijk niet meer goed waar het idee vandaan kwam. Het begon met Harry, en voor ik het wist had ik al die andere personages en situaties in mijn hoofd zitten." Eenmaal thuis zet Rowling meteen haar gedachten op papier en besteedt de volgende vijf jaar aan het verder uitwerken van het verhaal.

Een gebeurtenis die het leven - en ook de verhaallijnen in Harry Potter - van Rowling sterk heeft beïnvloed, is de dood van haar moeder, die in 1990 overlijdt aan de gevolgen van multiple sclerose. De schrijfster probeert haar verdriet te verwerken met het schrijven van het eerste Harry Potter-boek, en wie goed oplet, ziet die invloeden daarin ook terug (bijvoorbeeld het hoofdstuk met de spiegel waarin Harry zijn overleden ouders terugziet). Rowling heeft haar moeder nooit kunnen vertellen dat ze een boek aan het schrijven was, iets wat de auteur nog altijd erg jammer vindt.

Een andere belangrijke fase in het leven van Rowling is de scheiding van haar eerste echtgenoot in 1993, een Portugees met wie ze eerder dat jaar een dochter heeft gekregen. Rowling, die op dat moment lesgeeft op een Portugese school, verhuist met haar baby terug naar Engeland en gaat als bijstandsmoeder een financieel zware periode tegemoet. Nadat ze eerst een tijdje bij haar zus heeft ingewoond, betrekt Rowling later een kleine flat in het Schotse Edinburgh. Hoewel ze net gescheiden is, werkloos en in haar eentje voor haar kind moet zorgen, beschrijft de auteur de situatie als "een bevrijding". Het geeft haar de laatste spreekwoordelijke zet om écht werk te maken van haar boek, dat ze grotendeels op een draagbare typemachine schrijft in diverse Edinburghse café's en uiteindelijk afrondt in 1995.

Image
Financiering

Geld nodig?

Als startende ondernemer heb je vaak aanvullende financiering nodig. De Rabobank biedt starters mogelijkheden om een bedrijf te financieren.

Bekijk de mogelijkheden

Niet lang daarna rondt Rowling de aanvullende opleiding af die ze nodig heeft om les te mogen geven in Schotland. Tegelijkertijd gaat ze op zoek naar een agent om haar schrijfwerk te vertegenwoordigen, die ze vindt in het bureau Christopher Little Literary Agency. Het vinden van een uitgeverij om haar werk te publiceren verloopt echter minder voorspoedig. Het manuscript valt bij twaalf uitgeverijen op de deurmat, maar geen allen zien brood in het verhaal over de tovenaarsleerling. Uiteindelijk, meer dan een jaar later, krijgt Rowling dan toch groen licht van Bloomsbury, een kleinschalige uitgeverij in Londen. De verantwoordelijke redacteur betaalt Rowling een voorschot van nog geen tweeduizend euro en geeft haar de wijze raad om toch maar snel een andere baan te zoeken, omdat hij haar weinig kans geeft om ooit daadwerkelijk van haar inkomsten als kinderboekenschrijfster te kunnen leven.

Het loopt anders. Harry Potter and the Philosopher's Stone vliegt de boekwinkel uit en lezers (en hun voorlezende ouders) kijken al snel reikhalzend uit naar deel twee. Rowling's agent ziet ook kansen om het boek in het buitenland te publiceren. De grootste klapper is het vinden van de Amerikaanse uitgeverij Scholastic Inc, die de rechten van Harry Potter begin 1998 voor een luttele 105.000 dollar koopt op een veiling. Naar eigen zeggen "bestierf" Rowling het bijna toen ze het goede nieuws hoorde. Inmiddels worden de Harry Potter-boeken in meer dan honderd landen uitgegeven en zijn deze naar meer dan dertig talen (waaronder Nederlands) vertaald.

Hoe onderscheidt het merk zich van de concurrentie?

Harry Potter is van oorsprong een boekenreeks die zowel kinderen als volwassenen aanspreekt, maar lezers kunnen de avonturen van de tovenaarsleerling tegenwoordig op veel meer manieren beleven. Rowling heeft het merk Harry Potter op uiterst vernuftige wijze uitgebreid. In samenwerking met filmmaatschappij Warner Bros zijn acht Harry Potter-films gemaakt (het laatste boek werd in twee delen opgenomen) en verschenen er al evenveel officiële games op de markt. Daarnaast kunnen diehard fans zich een echte tovenaar of heks wanen door een foto te maken bij het inmiddels wereldberoemde 9 ¾ spoor op King’s Cross Station in Londen, een authentieke toverstok of sjaal van Gryffindor- of Ravenclaw te kopen of een ritje te maken in de Hogwarts Express.

Sinds de zomer van 2010 is er bovendien een heel pretpark gewijd aan de wereld van Harry Potter. Je moet er wel een vliegreis naar de Amerikaanse staat Florida voor over hebben, want The Wizarding World of Harry Potter maakt deel uit van het grote Universal Parks and Resorts' Islands of Adventure-pretpark. Bezoekers kunnen in dit park onder meer rondstruinen in Hogwarts en het tovenaarsdorpje Hogsmeade en een achtbaanrit maken in The Flight of the Hippogriff.

Het nieuwste project van Rowling heet Pottermore (zie ook de tweede video onder dit artikel), een interactieve website waar fans online deel kunnen uitmaken van de wereld van Harry Potter. Bezoekers krijgen onder andere een 'echte' toverstok toegewezen en worden tijdens een Sorteerceremonie in een van de vier Hogwarts-huizen geplaatst. Daarnaast geeft Rowling op deze kosteloze site nieuwe informatie prijs die zij niet kwijt kon in de boeken. Pottermore is sinds 14 april 2012 toegankelijk voor publiek. Slechts twee dagen later, op 16 april, doorbrak de site al de barrière van een miljoen geregistreerde bezoekers.

Hoe gaat het nu met J.K. Rowling?

Met de inkomsten van Harry Potter zou Rowling rustig van een welverdiend pensioen kunnen genieten, maar de schrijfster houdt niet van stilzitten. Fans van de Harry Potter-series smeken de auteur nog altijd om een zogenaamde prequel (over de ouders van Harry) of sequel (over de toekomstige kinderen van de hoofdpersonen), maar de schrijfster laat daar tot nu toe geen twijfel over bestaan: Harry's verhaal is wat haar betreft afgerond. Dat geldt echter niet voor de wondere wereld die zij met de avonturen van Harry creëerde; Rowling werkt momenteel aan een uitgebreide encyclopedie die haar fans nóg meer achtergrondinformatie zal verschaffen over de personages en andere bijzondere wezens en gebeurtenissen uit de boekenreeks.

En hoewel Rowling kort na de publicatie van het laatste Harry Potter-boek in 2007 nog aangaf te twijfelen of ze ooit weer een nieuwe serie wilde schrijven, is ze inmiddels op die gedachte teruggekomen. Eind september van dit jaar verschijnt The Casual Vacancy, een detectiveroman voor volwassenen over een Brits dorpje dat "niet zo idyllisch is als het op het eerste gezicht lijkt."

Voor het geld (ze kreeg naar verluidt een voorschot van 1,25 miljoen euro) hoeft Rowling dat niet te doen. Afgelopen april schatte The Sunday Times haar privévermogen op bijna een miljard dollar. Dat maakt haar de rijkste schrijver ter wereld. Een gigantisch verschil met de schamele 1865 euro die ze als voorschot ontving voor het allereerste Harry Potter-manuscript, maar Rowling is altijd blijven beweren dat ze de serie sowieso had geschreven, ook als ze daar helemaal niets voor had gekregen. "Ik schreef gewoon op wat ik wilde schrijven en lezen. Ik deed het in eerste instantie voor mezelf."

Inspirerende quote

J.K. Rowling: "Wat was het ergste wat mij kon gebeuren? Dat iedereen mijn manuscripten zou blijven afwijzen? Big deal."

Videos

Interview met Rowling naar aanleiding van de publicatie van het laatste deel uit de serie: Harry Potter and the Deathly Hallows (let op! Deze video bevat spoilers uit de voorgaande boeken):

 

Fans kunnen via Pottermore nu online zelf letterlijk de wereld van Harry Potter instappen:

Meer over bedrijf starten

Meer over bedrijf starten

Elke week handige tips in je mailbox?

Meld je dan nu aan voor de nieuwsbrief van IkGaStarten en mis geen praktische handvatten om van jouw start een succes te maken!

Sluiten