De start van Michelin

De start van Michelin

Het van oorsprong Franse familiebedrijf richtte zich in eerste instantie alleen op fietsbanden, maar stelde eind negentiende eeuw al vast dat met name de opkomende autobandenmarkt erg lucratief was. Tegenwoordig mag de transportonderneming zich nog steeds een van de de grootste bandenfabrikanten ter wereld noemen: de start van Michelin.

Om welk merk gaat het?

Michelin.

Door wie is het bedrijf opgericht?

De gebroeders Édouard en André Michelin.

Sinds wanneer?

1889.

Hoe kwam de oprichting van Michelin tot stand?

Eind jaren '80 van de negentiende eeuw runnen de broers Édouard en André Michelin in de Franse streek Clermont-Ferrand een familiebedrijf dat is gespecialiseerd in de productie van rubberen landbouwwerktuigen. Op een goede dag in 1889 klopt een fietser met pech aan bij de fabriek of ze hem willen helpen. De rubberen band, die zit vastgelijmd aan de stalen velg, is namelijk lek.

Het duurt uren voordat de Michelins erin slagen om de band te verwijderen. Nadat ze deze hebben geplakt, laten ze de band gedurende de nacht drogen. De volgende ochtend neemt de jongste broer, Édouard, de gerepareerde fiets voor een ritje mee naar de achtertuin van de fabriek. Dat gaat slechts zo'n honderd meter goed; daarna loopt de band in rap tempo opnieuw leeg.

Ondanks deze tegenslag zien de gebroeders Michelin veel mogelijkheden in de productie van luchtbanden. Dit type band, dat in 1888 is uitgevonden door de Schot John Dunlop, is een (meestal van rubber gemaakte) omhulling van de velg van een wiel en al of niet voorzien van een ventiel. De Michelin-broers werken hard aan het verbeteren van dit oorspronkelijke ontwerp.

Op den duur slaagt Édouard erin om een type luchtband te ontwikkelen die - in het geval van een lek - een stuk makkelijker en sneller van de velg kan worden gehaald. Édouards band doorstaat in 1891 de test tijdens de jaarlijkse fietswedstrijd in Brest, waarna de broers besluiten zich met hun fabriek voortaan volledig te richten op de ontwikkeling en productie van banden.

Het eerste punt op hun agenda: niet alleen goede banden blijven maken voor fietsen, maar ook de mogelijkheden onderzoeken voor de productie van autobanden. Ook vraagt Michelin haar eerste patent aan (op de verwisselbare luchtband). In de daarop volgende decennia zouden nog meer octrooien volgen.

Het duurt niet lang voor Michelin luchtbanden voor fietsen én auto’s maakt. De productie draait op volle toeren. Automobilisten over de hele wereld hebben oren naar een makkelijk te verwijderen autoband: een platte band is dan immers geen grote ramp meer, maar slechts een vervelende gebeurtenis die – met het vervangen van de band – terplekke kan worden opgelost. Michelin zet Frankrijk op de kaart als wereldspeler op de (auto)bandenmarkt. Al in het jaar 1896 rijden er driehonderd Parijse taxi's met banden van Michelin rond in de hoofdstad, een mijlpaal die zowel Édouard en André doet glimmen van trots.

De twintigste eeuw is een roerige periode voor het bedrijf. Tijdens de Eerste Wereldoorlog produceert de fabriek in Clermont-Ferrand vliegtuigonderdelen (voornamelijk banden) voor het Franse leger. Daarnaast fungeert een grote opslagruimte op het terrein als veldhospitaal voor gewonde soldaten. In de jaren '30 redt het autofabrikant Citroën van de financiële afgrond, wat het startsein is van een jarenlange succesvolle samenwerking van de Franse ondernemingen.

Na de Tweede Wereldoorlog, waarin onder andere een Michelin-fabriek veel schade oploopt tijdens een bombardement en later van de grond moet worden heropgebouwd, werkt de bandenfabrikant samen met Renault aan de modernisering van het metrostelsel in de Franse hoofdstad; Michelin is er in 1951 dus mede verantwoordelijk voor dat Parijse metrotoestellen worden voorzien van een revolutionair bandensysteem.

Waarin onderscheidde het bedrijf zich van de concurrentie?

Het huidige motto van Michelin is 'A better way forward'. Dat wordt bedoeld in de breedste zin van het woord, dat wil zeggen: innovatie en het produceren van banden is nog steeds de belangrijkste business, maar het bedrijf heeft haar naamsbekendheid dusdanig vergroot door zich ook op andere markten te concentreren.

wegenkaart michelin

Succesvolle voorbeelden van deze 'nevenactiviteiten' zijn de Michelin-wegenkaarten en reisgidsen, die al sinds het begin van de twintigste eeuw verkrijgbaar zijn (de eerste reisgids verschijnt in 1900, de eerste wegenkaart in 1910). De kaarten en gidsen waren er uiteindelijk voor bedoeld om Michelin-banden onder de doelgroep te promoten. De gidsen moesten het autotoerisme aanmoedigen, wat op zijn beurt weer ten goede zou komen aan de verkoop van banden.

Daarnaast is het bedrijf wereldwijd bekend van de zogenaamde Michelinster, een aanduiding voor restaurants met een uitzonderlijk goede keuken en een correcte bediening in de befaamde Rode Gids, uitgegeven door de Franse bandenfabrikant. Er zijn inmiddels edities van over de hele wereld verkrijgbaar; ook de Nederlandse restaurantwereld beschikt sinds 2007 over een eigen Rode Gids.

Maar niet alle initiatieven blijken even succesvol. Zo wordt het navigatiesysteem van ViaMichelin, dat naast navigatie een groot deel van de inhoud van de meest recente Rode en Groene gidsen bevatte, een financiële flop. Michelin slaagt er onvoldoende in tegen een gevestigde concurrent als TomTom op te boksen en besluit in 2008 het project op een lager pitje te zetten.

Waar komt het kenmerkende logo vandaan?

Aan het logo van Michelin is sinds de begintijd maar weinig veranderd. Dat is ook niet zo gek, want wie waar ter wereld ook een afbeelding van een rubberen mannetje ziet, denkt vrijwel direct aan de beroemde Franse bandenfabrikant. Het brein achter dit klassieke logo? De oprichters. Zij bezoeken in 1894 een autobeurs in Lyon. Bij de Michelin-stand hebben de vertegenwoordigers een aantal banden op elkaar gestapeld. "Geef het een stel armen en benen en het is net een man," grapt Édouard tegen zijn zakenpartner. André snapt waar zijn jongere broer op doelt en is direct enthousiast.

Eenmaal thuis gaat hij aan de slag met het ontwerp van een goed logo. Het Michelin-mannetje is gebaseerd op een schets van de Franse tekenaar O'Galop. Het motto achter de tekenstijl slaat op het Latijnse gezegde: 'Nunc est bibendum' (Bibendum is tevens de naam van het vrolijke figuurtje).

André wilde hiermee een verband leggen tussen dit getekende personage en het feit dat auto's met Michelin-banden zonder problemen over natte wegen kunnen rijden. Daarnaast moest het logo - het letterlijk opstapelen van banden - symbool staan voor de groei van het bedrijf.

Advertorial Financieren

Geld nodig?

Als startende ondernemer heb je vaak aanvullende financiering nodig. De Rabobank biedt starters mogelijkheden om een bedrijf te financieren.

Bekijk de mogelijkheden

Hoe staat Michelin er nu voor?

Michelin is in 2014 op het Japanse Bridgestone na de grootste bandenfabrikant ter wereld. De banden van de Franse multinational worden allang niet meer alleen geproduceerd in Frankrijk, maar ook in landen als Spanje, Brazilië, Canada en Thailand. Het hoofdkantoor bevindt zich echter nog altijd in de regio waar het bedrijf is opgericht.

Michelin is en blijft een echt familiebedrijf, maar sinds het voorjaar van 2012 staat Jean-Dominique Senard aan het roer. Hij verving Michel Rollier, die op zijn beurt in 2006 gedwongen was om zijn verre neef Édouard Michelin op te volgen. De nog jonge Michelin kwam in mei van dat jaar tijdens een dag vissen om het leven.

Ondanks de problemen waarmee een groot deel van de autoindustrie sinds de economische crisis kampt, gaat het met Michelin lang niet slecht. Hoewel de opbrengsten de laatste jaren wel wat zijn teruggelopen, doen de Fransen het met verkoopcijfers van 25,5 miljard dollar zeker niet onaardig. Of de cijfers de komende jaren zo stabiel zullen blijven, is voorlopig afwachten, maar deze resultaten kun je - zeker in een markt die hard is getroffen door de afgelopen recessie - op zijn minst een knappe prestatie noemen.

Videos

Hoe wordt een autoband van Michelin gemaakt?
 

Recente Amerikaanse Michelin-commercial:
 

Bijgewerkt op: 15-01-2015

Wat vind je van dit artikel?

Fijn dat je dit interessant vond. Wekelijks ondernemerstips ontvangen?

Lees meer

Overige onderwerpen

Ontdek meer artikelen voor startende ondernemers.

Created with Sketch.

Gratis tips voor ondernemers ontvangen?

Dat kan met de wekelijkse nieuwsbrief van IkGaStarten. Meld je gratis aan en start nóg sterker!
 

Ja ik wil die tips >

Meld je aan

Haal alles uit de Startversterker. Bewaar artikelen, notities en checklists. Werk aan een ijzersterke start. In je eigen tempo, waar en wanneer jij wil.