Zo stel je een concurrentieanalyse op

Bijgewerkt op 09 mei 2023
7 min  leestijd
97.463
Auteur: Marieke Leijnen
getekende afbeelding van een groep mensen die in een soort 'schild' staan

Met een concurrentieanalyse kun je een goed beeld krijgen van opkomende trends in jouw branche. Zo blijf je de gevestigde concurrentie als startende ondernemer steeds nét voor. Hoe maak je zo'n analyse?

Na het lezen van dit artikel weet je alles over het maken van een concurrentieanalyse. Direct meer lezen over een specifiek onderwerp? Klik dan op één van deze links:

  1. Wat is een concurrentieanalyse?
  2. Hoe stel je een concurrentieanalyse op?
  3. Vijfkrachtenmodel van Porter
  4. Zelf doen of uitbesteden?
  5. Veelgestelde vragen

1. Wat is een concurrentieanalyse?

Een concurrentieanalyse is een onderzoek naar je concurrenten. Dit kan een algemeen onderzoek zijn, maar je kunt ook kijken naar specifieke kenmerken. Denk bijvoorbeeld aan de doelgroep van je concurrentie. Je krijgt zo meer inzicht in de markt én de partijen die hierin aanwezig zijn.

Sterke en zwakke kanten

Door per concurrent alle sterke en zwakke kanten concreet in kaart te brengen, ben jij beter in staat om jouw marktpositie te bepalen. Zo kun je bijsturen waar dat nodig is.

Wanneer maak je een concurrentieanalyse?

Het maken van een concurrentieanalyse is onmisbaar wanneer je een bedrijf gaat starten of bijvoorbeeld een innovatie wilt doorvoeren. Daarnaast is het altijd slim om op de hoogte te blijven van wat er gebeurt in de markt.

Inspelen op ontwikkelingen

Op deze manier kun jij met jouw product of dienst tijdig op ontwikkelingen inspelen. Die markt blijft echter in beweging, ook nadat je jouw analyse hebt gemaakt. Controleer dus regelmatig of de informatie in je analyse nog actueel is, en werk de gegevens waar nodig bij. 

whitepaper administratie cover

Administratie opzetten?

Speciaal voor starters: de basis in 5 minuten. Een overzicht van wat je nodig hebt om aan de slag te gaan met je boekhouding, inclusief tips.

Download gratis PDF

2. Hoe stel je een goede concurrentieanalyse op?

In een grondige concurrentieanalyse, die vaak deel uitmaakt van je ondernemingsplan of marketingplan, besteed je in ieder geval aandacht aan de specifieke eigenschappen van je product of dienst, en die van een aantal concurrenten.

Hierbij beantwoord je vragen zoals:

  • Hoe verhoudt jouw onderneming zich tot de concurrentie?
  • Liggen er kansen om je (beter) te onderscheiden van de rest in de markt?
  • Zo ja: zijn deze plannen op korte termijn uit te voeren?

Ook is het slim om de bedrijfsvoering en strategie van de concurrerende ondernemingen te beschrijven in de analyse.

Schema concurrentieanalyse

Je kunt een concurrentieanalyse op verschillende manieren uitvoeren. Je kunt bijvoorbeeld alle plus- en minpunten van de belangrijkste concurrenten weergeven in een checklist of een tabel, zoals in onderstaand voorbeeld:

  Concurrent A Concurrent B Concurrent C
Prijs + - +
Service ++ +- +
Locatie ++ - --
Kwaliteit + - ++
Aanbod + + ++
Social media - ++ +-
Online reviews + - ++

Je kunt het zo groot en uitgebreid maken als je zelf wilt. Dit schema kan als startpunt dienen om je analyse verder uit te werken.

Het is in bovenstaand schema bijvoorbeeld in één oogopslag duidelijk dat je van Concurrent C het meest te vrezen hebt. En dat is zeker het geval als C ook nog eens een goede socialmediastrategie gaat opstellen. 

Analyseren concurrenten

Tegelijkertijd liggen daar voor jou kansen: met een goede social media campagne is er namelijk nog ruimte om klanten te trekken, zeker in combinatie met een goede locatie. 

Doe daarom verder onderzoek naar je concurrenten: ontdek bijvoorbeeld waarom Concurrent C amper social media gebruikt. Heeft hij geen interesse, is het een bewuste keuze, of heeft hij vooral vaste klanten?

En zo zijn er tal van mogelijkheden om je concurrenten nader te bekijken. De analyse komt door je onderzoek echt tot leven, en je zult merken dat je direct in kansen gaat denken: 'Hier kan ik winst halen', 'dit kan ik beter' of 'hier moet ik een specialist voor inhuren'.

3. Vijfkrachtenmodel van Porter

Het vijfkrachtenmodel van Porter is een handig hulpmiddel bij het maken van een concurrentieanalyse. Je brengt hiermee de markt en de concurrentie in kaart om te onderzoeken of jouw sector aantrekkelijk genoeg is om in te ondernemen. 

Volgens de bedenker, Michael Porter, zou ieder bedrijf deze vijf krachten kunnen inzetten om te achterhalen waar concurrentievoordeel te halen valt. De vijf krachten volgens het model van Porter zijn: 

  • De interne, huidige concurrentie;
  • De dreiging van nieuwe concurrenten;
  • De mate waarin substituten verkrijgbaar zijn;
  • De macht van afnemers;
  • De macht van leveranciers.

Wanneer je deze afzonderlijke 'krachten' onderzoekt, wordt vanzelf duidelijk of jouw onderneming kans van slagen heeft. 

Lees hier meer over het vijfkrachtenmodel van Porter.

Welke zaken komen verder aan bod in je analyse?

  1. Klantgedrag: bepaal de doelgroep. Onderzoek vervolgens wat klanten of opdrachtgevers belangrijk vinden en wat bij hen de doorslag geeft om wel of niet met jouw bedrijf in zee te gaan. Ben jij de enige natuurwinkel in de stad, of komen mensen van heinde en ver naar jouw zaak toe gereden, omdat jij de enige in de provincie bent die een uniek product verkoopt?
  2. Strategie van de concurrent: omschrijf zo concreet mogelijk de strategie van je voornaamste concurrenten. Welke doelstellingen streven zij na? Hoe pakken zij dit aan?
  3. Kansen: op welke vlakken laat een concurrent steekjes vallen? Daar liggen wellicht mogelijkheden voor jou. Probeer te achterhalen waarover klanten in jouw branche het vaakst ontevreden zijn en kijk hoe jij.
  4. SWOT-analyse: met deze marketingmethode breng je de sterkte en zwakke punten, kansen en bedreigingen van ieder bedrijf in kaart. Deze plus- en minpunten staan altijd in relatie tot hoe een potentiële klant zich gedraagt. 

4. Concurrentieanalyse: zelf doen of uitbesteden?

Veel startende ondernemers kiezen ervoor om hun concurrentieanalyse zelf uit te voeren. In de meeste sectoren en markten is dit vanwege de openbaar beschikbare cijfers en statistieken goed te doen, maar het maken van een analyse kost vaak veel meer tijd dan je misschien denkt. 

Concurrentieanalyse door een professional

In veel gevallen kan het daarom geen kwaad om deze taak uit te besteden aan een professional. Bijkomend voordeel is dat een derde partij objectief kijkt naar (de status van) jouw bedrijf ten opzichte van de concurrenten. 

Geen tijd te verliezen met zo'n uitgebreide analyse? Doe dan hier een compacte analyse van je concurrentie in 4x2 uur.

zakelijke rekening afbeelding

Zakelijke rekening: 6 voordelen!

Zakelijke rekening nodig of twijfel je nog?

Bekijk de 6 voordelen

5. Veelgestelde vragen

  • Wat is een concurrentieanalyse?
    Met een concurrentieanalyse breng je per concurrent de sterke en zwakke punten in kaart waardoor je beter in staat bent om jouw marktpositie te bepalen. Je kunt hiermee analyseren waar jouw kansen liggen.
  • Hoe stel je een concurrentieanalyse op?
    Je gaat een onderzoek doen naar je concurrenten: kijk bijvoorbeeld naar service, prijs, kwaliteit en klanten. Laat een SWOT-analyse op je concurrenten los en verzamel al je bevindingen in een handige matrix. Vervolgens ga je dit uitwerken om te zien waar jouw kansen liggen.
  • Waar vind ik een voorbeeld van een concurrentieanalyse?
    In dit artikel geven we een voorbeeld van een concurrentiematrix, waarin je per kernpunt van iedere concurrent aangeeft waar de sterktes en zwaktes liggen. Dit schema werk je uit, zodat het steeds duidelijker wordt van welke concurrent je het meest te duchten hebt.
  • Hoe lang doe ik over een concurrentieanalyse?
    Je kunt een concurrentieanalyse zo groot en uitgebreid maken als je zelf wilt. Een concurrentieanalyse kan je al in 4x2 uur maken. In dit artikel lees je hoe je de concurrentie in kaart brengt en de analyse in hapklare brokken opdeelt. 

Tips van de redactie

Zo versterk je jouw onderhandelingspositie
5 manieren om indruk te maken op je concurrenten
De juiste kostprijs bepalen: hoe doe je dat?
5 onmisbare acquisitietips van succesvolle ondernemers

Meer over ondernemingsplan maken

Meer over ondernemingsplan maken
Ondernemingsplan

Gratis ondernemingsplan voorbeelden!

Kun je wel wat hulp gebruiken bij het maken van je ondernemingsplan? Download gratis de voorbeeld ondernemingsplannen, ieder gericht op een bepaalde branche. Zo ga jij sterker van start!

Sluiten