Het nieuwe ZZP-contract: dit zijn de aandachtspunten

Het nieuwe zzp-modelcontract: dit zijn de aandachtspunten

Na de afschaffing van de VAR-verklaring was het de bedoeling dat zzp'ers vanaf 1 mei 2016 met modelcontracten gingen werken. Inmiddels is dat idee achterhaald en broedt het kabinet-Rutte III op een alternatief voor de wet DBA. 

Let op: De informatie in dit artikel is verouderd. Het kabinet-Rutte III wil een opdrachtgeversverklaring invoeren: een webmodule waarin opdrachtgevers de aard van een samenwerking met een zzp'er vastleggen. Minister Koolmees van Sociale Zaken wil dat die webmodule vanaf 2021 de wet DBA en de modelovereenkomst vervangt. Lees hier alles over de plannen.

Modelcontracten voor zzp'ers

Na de afschaffing van de VAR-verklaring was het de bedoeling dat zzp'ers vanaf 1 mei 2016 met modelcontracten gingen werken. Zowel opdrachtnemer als de opdrachtgever zouden nu beide aansprakelijk zijn voor schijnzelfstandigheid - en niet langer uitsluitend de zzp’er.

Als de Belastingdienst achteraf toch een loondienstverband constateerde, konden beide partijen een boete verwachten. De modelcontracten moesten vooraf goedgekeurd worden door de Belastingdienst. 

Soorten modelovereenkomsten

De fiscus maakte onderscheid tussen algemene modelovereenkomsten, individuele overeenkomsten en voorbeeldovereenkomsten voor branches en beroepsgroepen. Zzp'ers en bedrijven konden deze contracten downloaden, invullen en (her)gebruiken.

Daarnaast mochten opdrachtgevers ook een eigen overeenkomst opstellen en voorleggen aan de Belastingdienst, dat na goedkeuring ook gebruikt mocht worden.

Welke modelovereenkomsten zijn er?

De Belastingdienst breidde het aantal  algemene modelovereenkomsten steeds verder uit. Een aantal voorbeelden zijn:

  • Modelovereenkomst geen werkgeversgezag:
    situaties waarin het gezag van de werkgever ontbreekt.
  • Modelovereenkomst tussenkomst:
    situaties waarbij een intermediair bemiddelt.
  • Modelovereenkomst vrije vervanging:
    situaties waarin de zzp'er niet verplicht is zelf de arbeid te verrichten en iemand anders in kan schakelen.
  • Modelovereenkomst vrije vervanging en geen werkgeversgezag:
    deze modelovereenkomst is gericht op situaties waarin het werkgeversgezag ontbreekt. Ook kan de opdrachtnemer zich met deze modelovereenkomst vrij laten vervangen

Daarnaast publiceerde de Belastingdienst steeds meer voorbeeldovereenkomsten voor branches en beroepsgroepen, zoals:

  • Artiest individueel
  • Huisarts, duurwaarneming of incidentele waarneming
  • Kunst- en cultuureducatie
  • Tandartsen, praktijkmedewerking en praktijkwaarneming
  • Thuiszorg via zorginstelling
  • Zelfstandigen bouw

De gepubliceerde overeenkomsten zijn goedgekeurd door de Belastingdienst. Deze teksten mochten om die reden niet zonder overleg met de fiscus worden aangepast.

Wanneer ging de nieuwe wet in?

De wet DBA ging op 1 mei 2016 in. Er was een overgangsregeling van kracht tot 1 mei 2017. In die periode zou de Belastingdienst geen boetes opleggen.

De Belastingsdienst zegt hierover: "In deze periode kunnen opdrachtgevers en opdrachtnemers eventueel hun werkwijze aanpassen om met de nieuwe overeenkomsten te kunnen werken. Tot die tijd houden wij wel toezicht, maar nemen we nog geen repressieve handhavingsmaatregelen. Uiteraard blijven we overduidelijke gevallen van fraude aanpakken."

Alternatief wet DBA

Inmiddels is duidelijk geworden dat de handhaving op de wet DBA en de zzp-modelovereenkomsten de afgelopen jaren steeds is uitgesteld en het kabinet-Rutte III deze nu zelfs gaat schrappen. 

Het kabinet broedt nu op een alternatief, dat in 2021 concreet moet zijn: de opdrachtgeversverklaring. Dit is een webmodule waarin opdrachtgevers de aard van een samenwerking met een zzp'er vastleggen. 

Vanwege deze onduidelijkheden werd door het kabinet besloten tot 1 januari 2021 geen boetes of naheffingen te geven bij een overtreding. Inmiddels is het beleid aangepast, en wordt er door de Belastingdienst sinds oktober 2019 dus scherper toezicht gehouden op schijnzelfstandigheid.

Ook interessant voor jou

Modelovereenkomst voor ZZP’ers: de nieuwe VAR
Dit moet je weten over de VAR-wuo
Van VAR-verklaring naar modelcontract: zo zit dat
Verdienmodel opstellen: zo zit dat
Zo vind je klanten en pleeg je acquisitie

Bijgewerkt op: 23-01-2020

Wat vind je van dit artikel?

x8
x4

Fijn dat je dit interessant vond. Wekelijks ondernemerstips ontvangen?

Lees meer

Als je in de WW zit en betaald werk wilt vinden, heb je twee opties: solliciteren naar een nieuwe baan of een bedrijf starten. Het UWV biedt onder meer de mogelijkheid om een bedrijf te starten met behoud van uitkering: zo start je vanuit de WW.

Starten vanuit de WW in 7 stappen
Starten vanuit de WW in 7 stappen

VAR verklaring / Wet DBA

Vroeger werkte je als zzp'er vaak op basis van een VAR-verklaring. Met een geldige VAR toonde je aan dat er geen sprake was van een vaste dienstbetrekking tussen jou en de opdrachtgever.

Opvolger VAR - wet DBA - lijkt van de baan

Omdat dit in de praktijk voor de Belastingdienst moeilijk te controleren bleek, werd op 1 mei 2016 een nieuw systeem van modelovereenkomsten ingevoerd. De wetswijziging veroorzaakte veel onzekerheid bij zzp'ers én opdrachtgevers over de mogelijk nadelige financiële gevolgen.

Rutte 3 wil opdrachtgeversverklaring 

Het kabinet Rutte 3 wil niet verder met de wet DBA. Wel willen ze op een andere manier schijnzelfstandigheid voorkomen: ‘Het is belangrijk dat zzp-ers om de juiste redenen kiezen voor het zzp-schap en er niet eigenlijk sprake is van een arbeidsrelatie.’ 

Zo mag er bijvoorbeeld bij zzp’ers geen sprake zijn van een ‘gezagsverhouding’. De wet DBA van Rutte 2 strandde onder andere op dit punt, want hoe beoordeel je dat. Het bleek voor oprachtgevers te ingewikkeld om dit in de modelovereenkomst goed en logisch vast te leggen. 

Zzp’er of arbeidsrelatie: meer meetbare criteria

Het kabinet wil meer duidelijkheid scheppen over wanneer je echt zzp'er bent of wanneer het een verkapt dienstverband is. Is je uurtarief bijvoorbeeld heel laag? Dan gaat de belastingdienst ervan uit dat je eigenlijk een contract zou moeten krijgen.

Opdrachtgeversverklaring

Met een online ‘opdrachtgeversklaring’ kan een opdrachtgever straks invullen wat voor type arbeidsrelatie er is met een zzp’er. Dit moet eenvoudiger zijn dan het bij de VAR en modelovereenkomst (wet DBA) was.

Minimumuurtarief

Een van de criteria wordt het uurtarief, als het aan Rutte 3 ligt. Het minimum uurtarief zal naar verwachting veel schijnzelfstandigheid oplossen, omdat die juist bij lage tarieven veel voorkomt. Denk aan schijnzelfstandigheid in de bouw of schoonmaak. 

Lees hier meer over de plannen tot 2021.

Created with Sketch.

Gratis tips voor ondernemers ontvangen?

Dat kan met de wekelijkse nieuwsbrief van IkGaStarten. Meld je gratis aan en start nóg sterker!
 

Ja ik wil die tips >

Created with Sketch.

Maak een ijzersterke start

Ga aan de slag met de Startversterker. Een gratis tool voor startende ondernemers. 
 

  • tests, must-do's, tips en expert-inzichten
  • in je eigen tempo, waar en wanneer jij wil
  • houd bij hoe sterk je van start gaat​

Naar de Startversterker >

Goed bezig: ruim 6.072 ondernemers zijn al sterker gestart

Meld je aan

Haal alles uit de Startversterker. Bewaar artikelen, notities en checklists. Werk aan een ijzersterke start. In je eigen tempo, waar en wanneer jij wil.