Pensioen voor zzp'ers

Pensioen opbouwen als zzp'er: wat zijn de mogelijkheden?

Als startende ondernemer kun je pensioenopbouw direct meenemen in je begroting. Is het echt nodig? En zo ja: wat zijn je opties? Gebruik deze checklist om een plan te maken voor je oudedagsvoorziening. 

1. Wat is genoeg pensioen? 

Het advies is vaak: zorg dat je inkomen na je pensionering met maximaal 30 procent daalt. Ook de overheid ziet dit als de ondergrens voor een oudedagsvoorziening. Je houdt dus idealiter 70 procent over van wat je laatste inkomen was. Na je pensioen bestaat dit inkomen uit vier delen:

  1. AOW
  2. Pensioen opgebouwd bij werkgevers
  3. Zelf opgebouwd pensioen
  4. Privévermogen

Bij veel zzp'ers is de som van deel 2, 3 en 4 niet genoeg om het gat tussen de AOW en die 70 procent van het inkomen te dichten. Is dat bij jou zo? Dan is het verstandig om zo snel mogelijk te kiezen of en wat je daaraan wilt doen. 

2. Kun je met minder toe?

Veel zzp'ers gaan ervan uit dat zij eventueel ook met minder dan die 70 procent toekunnen, zeker als zij nu een relatief hoog inkomen hebben. Voor anderen ligt het zzp-inkomen nu juist relatief laag. Zij sparen niet, omdat het gat tussen AOW en die 70 procent niet zo groot lijkt.

Weeg alle financiële risico's mee als je uitgaat van een lager percentage. Blijft het inderdaad bij een terugval die jij acceptabel vindt (bijvoorbeeld 50 procent)? Of is het goed denkbaar dat je nog lager uitkomt? De hoogte van de AOW staat de laatste jaren bijvoorbeeld onder druk: wat als de AOW-leeftijd verder omhoog gaat? Of de uitkering is lager dan je verwacht? En wat als je straks je bedrijf of huis niet goed kunt verkopen?

Ook qua uitgaven is het niet simpelweg: kleiner wonen en soberder leven. Wat als je extra zorg wilt inkopen? Of als een kind langer en meer ondersteuning nodig heeft? 

Het levert meer zekerheid op als je wél iets extra's regelt. Check eerst op www.mijnpensioenoverzicht.nl wat je kunt verwachten aan inkomen. De volgende stap is: checken of en hoe je jouw inkomen na je pensioen op peil wilt houden. 

3. Pensioen voor zzp'ers: wat zijn de opties?

Zelfstandig sparen

Iedere maand zet je een bepaald bedrag opzij op een aparte spaarrekening. Als je stopt met werken, keer je jezelf iedere maand een bedrag uit. De rente op een gewone spaarrekening is relatief laag.  

Risico: je vormt hierbij zelf het grootste risico, omdat je spaargeld niet is ‘vastgezet’. Je kunt altijd over dit geld beschikken, dus bij een financiële tegenslag is het verleidelijk om het pensioenpotje ‘even’ aan te spreken. 

Belastingen: spaargeld telt mee als vermogen in box 3. Dat betekent dat je boven het heffingsvrije vermogen van 25.000 euro vermogensbelasting (1,2 procent) moet betalen. Je hoeft achteraf geen inkomstenbelasting over dit vermogen te betalen.

Banksparen

Risico: klein, want bij banksparen stort je periodiek een vast bedrag op een geblokkeerde spaarrekening. Je kunt dus tussentijds geen geld opnemen. Omdat je geld voor een langere periode vaststaat is de rente hoger dan bij een normale spaarrekening. Je rente staat bovendien vast, dus je weet tevoren je eindsaldo.

Belastingen: deze spaarrekening valt onder box 1 en is dus vrijgesteld van vermogensheffing. Ook als jouw spaargeld boven het heffingsvrije bedrag komt, hoef je geen vermogensbelasting te betalen. Daarnaast is het periodieke spaarbedrag fiscaal aftrekbaar; daarom wordt deze vorm van sparen ook wel fiscaal aftrekbaar pensioensparen genoemd. Je moet er wel inkomstenbelasting over betalen op het moment dat de periodieke uitkeringen beginnen.

Tip: na je pensioen zit je meestal in een lager belastingtarief dan nu. Banksparen is op dit punt vaak gunstig. Je betaalt namelijk pas na je pensioen belasting over een deel van je inkomen.

Lijfrenteverzekering

Risico: bij een lijfrenteverzekering stort je geld waar je niet meer kunt aankomen. Dit is vergelijkbaar met banksparen. Alleen: bij een verzekering hangt het rendement af van de winst van de verzekeraar. Je eindsaldo is dus niet precies te voorspellen. Houd er verder rekening mee dat als de verzekeringsmaatschappij failliet gaat, er geen garantiefonds bestaat. Als een bank failliet gaat, is er een bedrag van 100.000 euro gegarandeerd. 

Belasting: ook de stortingen voor de lijfrente vallen in box 1 en zijn daarmee fiscaal aftrekbaar.

Tip: nabestaanden krijgen alleen een lijfrente uitgekeerd als je daarbij een overlijdensrisicoverzekering hebt afgeloten. Bij sparen erven de nabestaanden automatisch.

Fiscale Oudedagsreserve (FOR)

Dit is een geval apart, omdat je bij deze constructie vervolgens alsnog moet kiezen tussen banksparen of een lijfrenteverzekering. Het werkt zo:

Je bouwt pensioen op door geld dat meetelt als winst voor de belasting 'apart te zetten' in de Fiscale Oudedagreserve (FOR).  Je zet het niet echt apart, maar je stelt de belastingheffing over dat specifieke deel van de winst uit. Je kiest dus voor belastingvoordeel nu. Na je pensioen betaal je dit (zie ook de tip bij bankssparen). Dit voordeel gebruik je vervolgens voor bankssparen of een lijfrenteverzekering. 

De Belastingdienst bepaalt ieder jaar het maximale bedrag dat ZZP’ers mogen reserveren. Per 2017 is het maximumbedrag dat je van de winst kunt aftrekken verhoogd naar € 8.946 euro. Het percentage blijft onveranderd: 9,8 procent van de winst.

Een belangrijke voorwaarde voor deelname aan deze regeling is dat je voldoet aan het urencriterium. Daarnaast moet je aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd nog niet hebben bereikt en je moet door de Belastingdienst worden gezien als ondernemer.

Deze laatste eis betekent dat alleen zzp'ers, eenmanszaken en VOF's hiervan gebruik kunnen maken. Commanditaire vennoten kunnen bijvoorbeeld deze reserve niet vormen. Zij behalen winst uit onderneming, maar zijn zelf geen ondernemer voor de inkomstenbelasting. Ondernemers voor de vennootschapsbelasting, zoals bv’s, kunnen de reserve ook niet vormen.

Eigen beheer (bv)

Een grootaandeelhouder (dga) van een besloten vennootschap (bv) heeft dan weer andere opties. In feite ben je als dga zowel werknemer als werkgever van de bv. Je kunt er daarom voor kiezen een pensioen op te bouwen in eigen beheer.

Dat was altijd een fiscaal aantrekkelijke optie, maar let op: nadat je stopt met werken komt alsnog de aanslag voor de inkomstenbelasting over dit pensioengeld. Het is de voornaamste reden dat het kabinet plannen heeft om deze regeling af te schaffen. Een nieuw wetsvoorstel van staatssecretaris Wiebes maakt het voor dga's mogelijk om deze regeling de komende jaren af te kopen met een flinke belastingkorting. Het wetsvoorstel moet nog wel in de Kamer besproken worden.

Een alternatieve optie is om jezelf bij een externe pensioenverzekeraar aan te sluiten - net als waar jouw andere medewerkers hun pensioen opbouwen.

Pensioenregeling voor zelfstandigen

andres

Sparen voor je belasting

Hoe houd jij rekening met (on)verwachte kosten, zoals btw of andere belastingen? Lees deze tips van Rabobank om geld te reserveren op je spaarrekening.

Meer over sparen

ZZP'ers kunnen sinds 1 januari 2015 meedoen aan een pensioenregeling voor zelfstandigen waarbij je zelf flexibel pensioen kunt opbouwen. Dit zogenoemde ZZP-pensioenfonds is opgezet door vier ZZP-organisaties en pensioenuitvoerder APG.

Een belangrijk verschil met collectieve pensioenfondsen voor werknemers is dat alle premies wel collectief belegd worden, maar dat de inleg van jou blijft. Het geld dat je inlegt, krijg je dus ook weer terug. 

Bij deze pensioenregeling bepaal je zelf hoeveel je inlegt en met welke regelmaat je dat doet. Daarnaast kun je deze inleg tot op een bepaalde hoogte aftrekken van de belasting. Hoeveel dit precies is, is afhankelijk van de jaarruimte.

Verder mag je zelf bepalen vanaf welke leeftijd je het pensioen laat uitkeren (tussen je 60ste en 72ste jaar), bepaal je zelf de looptijd van de pensioenuitkering en mag je het opgebouwde vermogen laten uitkeren bij langdurige arbeidsongeschiktheid. Dit gaat dan uiteraard wel ten koste van je pensioen.

Tips van de redactie

Hoe bouw je als ZZP'er pensioen op?
Het nieuwe ZZP-modelcontract: dit zijn de aandachtspunten
Ontwijk deze 5 valkuilen als startende ondernemer
Welk tarief mag jij als ZZP'er rekenen?
5 musthave verzekeringen voor ZZP’ers

Bijgewerkt op: 02-08-2017

Verzekeringen

Omdat je als ZZP'er zelf verantwoordelijk bent voor het afsluiten van verzekeringen, is het belangrijk om eerst uit te zoeken welke premies het meest relevant zijn. Een reëel risico is bijvoorbeeld arbeidsongeschiktheid. Mocht je in de toekomst onverhoopt niet meer kunnen werken, zorgt een AOV voor een vervangend inkomen. Naast arbeidsongeschiktheid kun je dan ook denken aan:


Benieuwd naar de risico's die ZZP'ers het vaakst al meteen willen afdekken? Je leest er meer over in het artikel 5 musthave verzekeringen voor ZZP'ers.

Nieuwsbrief

Meld je aan voor onze wekelijkse nieuwsbrief met handige tips.

Gratis voorbeeldplannen

Ondernemingsplan voorbeeld

Op zoek naar een goed voorbeeld om naast je eigen ondernemingsplan te leggen? Op Rabobank.nl kun je diverse voorbeeldplannen gratis downloaden.

Bekijk de voorbeeldplannen

Gratis PDF's voor starters

Gratis whitepapers voor startende ondernemers

Alle informatie die je nodig hebt in één PDF: met deze whitepapers ga je goed voorbereid van start met je bedrijf:

  • Ondernemingsplan in 10 stappen
  • Bedenk de perfecte bedrijfsnaam
  • Bereken je uurtarief
  • Een administratie opzetten doe je zo
     

Download gratis PDF

Ondernemerstalent

6 kenmerkende eigenschappen van ondernemers

Beschik jij over de competenties om het maken als zelfstandig ondernemer? 

Hoe succesvol word jij?

Wat is IkGaStarten?

IkGaStarten is een online initiatief van de Rabobank, de bank voor startend Nederland. Bedoeld voor startende ondernemers én voor mensen die nu nog in loondienst zijn, maar overwegen om ook de sprong te wagen. Iedere dag plaatsen wij hier nuttige informatie en tips die het leven van de ondernemer makkelijker en leuker maken. Rabobank kan jou onder meer op weg helpen met een zakelijke rekening en relevante verzekeringen.

sluiten

Ondernemingsplan maken?

Ontvang gratis de PDF ‘Ondernemingsplan: de basis in 10 stappen’. Wij hebben het volgende voor je op een rij gezet:

  • Hoe maak je in 10 stappen een businessplan?
  • Uit welke onderdelen bestaat een financieel plan?
  • Welke handige tools kun je hierbij gebruiken?
     

Stuur mij de PDF

Je ontvangt de PDF binnen 5 minuten en kosteloos in je mailbox.