Een bedrijf overnemen - Zo pak je dat aan - home

Een bedrijf overnemen? Zo pak je dat verstandig aan

Als startende ondernemer kun je ook een bedrijf overnemen. Dit heeft zo zijn voordelen, omdat je dan vaak beter weet waar je aan begint, verzekerd bent van een klantenbestand en kunt beschikken over gekwalificeerd personeel. Maar wat komt hier verder allemaal bij kijken?  In dit artikel zetten wij de belangrijkste aandachtspunten op een rij.

Jaarlijks worden er volgens de cijfers van het CBS zo'n 5000 bedrijven overgenomen. De meeste overnames vinden plaats in de zakelijke dienstverlening en dan met name organisatieadvies- en de ingenieursbureaus. Verder zijn er veel overnames plaats in de handel.

Momenteel staan er ook veel familiebedrijven in de etalage, omdat er binnen de familie geen geschikte opvolger kan worden gevonden. De verwachting is dat dit percentage door de vergrijzing verder zal toenemen. Dat levert soms mooie buitenkansjes op voor startende ondernemers, maar hoe pak je zo'n overname nou goed aan? 

De noodzaak van due diligence

Voordat je stappen onderneemt om de overname te realiseren, moet je de desbetreffende onderneming eerst volledig laten doorlichten - dit heet due diligence, ook bekend als boekenonderzoek.

Hierbij kijk je niet alleen naar de actuele financiële situatie, maar onderzoek je het gehele plaatje. Denk daarbij aan de bedrijfscultuur, bestaande klantenkring, toeleveranciers, de verkoopmotieven van de huidige eigenaar, het personeelsbestand en de staat van de bedrijfsmiddelen

Als je er voor jezelf uit bent of je een bedrijf wilt overnemen heb je drie opties: 

Direct meer weten over deze opties? Klik dan op de links om hier direct naar toe te gaan in dit artikel.

Familiebedrijf overnemen

Als je het bedrijf van je ouders of andere familieleden wilt overnemen, ligt de valkuil op de loer om privé en zakelijk gescheiden te houden.

Ten eerste bestaat het gevaar dat je denkt het bedrijf al door en door te kennen. Maar als je ergens al een paar jaar met plezier werkt, wil dat niet altijd zeggen dat je ook echt van álle (financiële) ins en outs op de hoogte bent. Beoordeel het bedrijf zoals je dat bij andere organisaties ook zou doen: objectief. Wees eerlijk naar jezelf: zijn er voldoende groeimogelijkheden of is het familiebedrijf eigenlijk al een paar jaar op sterven na dood? 

Daarnaast kan het gebeuren dat niet iedereen in jouw omgeving even blij is dat jij de zaak overneemt. Je zal niet de eerste familie zijn die uiteenvalt na gesteggel van jaloerse (aangetrouwde) familieleden. Overleg daarom voor de zekerheid ook altijd met broers en zussen die niet in het familiebedrijf werken en niets met de overname te maken hebben. 

Neem bijvoorbeeld een toekomstige erfenis. Misschien zijn er familieleden bij die vrezen dat deze nu aan hen voorbij zal gaan. Leg alle afspraken, ook al zijn het onderhandelingen binnen een hechte familie, wettelijk vast. Een notaris inschakelen kan hierbij noodzakelijk zijn.

Advertorial bedrijfsovername

Een bedrijf overnemen

Bij een bedrijfsovername komt meer kijken dan je misschien denkt. De Rabobank helpt je graag op weg. Zo kunnen onze adviseurs meer vertellen over hoe je jouw overname kunt financieren. 

Meer weten?

Management buy-out (mbo)

Bij een management buy-out (mbo) wordt een bedrijf overgenomen door iemand die al in de onderneming werkt. Denk aan een marketeer die het reclamebureau van zijn baas overneemt. Je bent erg ambitieus, maar ziet geen groeimogelijkheden meer. Of je denkt het gewoon beter te kunnen dan je werkgever. 

In principe is dit een uitgelezen kans om eigenaar te worden van een bedrijf dat je al enigszins kent. Jouw baas wil in eerste instantie zijn pensioen veiligstellen door zijn bedrijf aan de hoogste bieder te verkopen, maar jij beschikt misschien over de grootste gunfactor. Het is voor de huidige eigenaar immers een prettig idee dat je de organisatie al kent en de kwaliteit kan waarborgen. Uiteindelijk wil hij graag dat zijn ‘kindje’ goed terecht komt. 

Onderhandel liever niet zelf met de eigenaar; ook hier moet je het zakelijk houden. Schakel hiervoor altijd een externe adviseur in. Deze is niet bevooroordeeld en kan scherp onderhandelen, waarna jij als ‘good cop’ eventuele plooien kunt gladstrijken. En er zelf financieel het beste uitkomt. 

Houd verder rekening met het feit dat een succesvolle manager niet automatisch ook een succesvolle ondernemer is. Je kunt nog zo goed in je werk zijn, maar als nieuwbakken bedrijfseigenaar ben je plotseling voor veel meer zaken verantwoordelijk. Je moet je vanaf nu ook verdiepen in personeelszaken, inkoop, verkoop, relatiebeheer, productontwikkeling etc. 

Management buy-in (mbi)

Als je een bedrijf wilt kopen dat je nog niet goed kent, hebben we het over een management buy-in (mbi). In een dergelijke situatie stopt de bedrijfseigenaar vaak op pensioengerechtigde leeftijd en is er geen sprake van een directe opvolger. Deze ondernemingen worden nogal eens te koop aangeboden tegen een aantrekkelijke prijs. Het pensioen is nabij en de zaak dient snel verkocht te worden.

Uit verschillende onderzoeken blijkt dat 96 procent van de ondernemers die een management buy-in doen na vijf jaar nog steeds actief zijn.

Dat zijn mooie kansen voor startende ondernemers. Denk aan een jonge tandarts die de praktijk van een oudere tandarts kan overnemen, inclusief inventaris én klanten. Uit verschillende onderzoeken, onder andere van de Kamer van Koophandel, blijkt bovendien dat 96 procent van de ondernemers die een mbi doen na vijf jaar nog steeds actief zijn. Van de ‘gewone’ startende ondernemers is na vijf jaar nog de helft actief. 

De redenen dat ondernemers die een bedrijf overnemen meer kans op succes hebben dan ondernemers die een nieuw bedrijf starten zijn: 

  • Maken gebruik van het klantenbestand
  • Profiteren van de naamsbekendheid
  • Hebben ervaren personeel in dienst 
  • Halen direct inkomsten uit de onderneming

Zo kun je de winstgevendheid van de onderneming vooraf dus beter inschatten. Cruciaal in dit geheel is het ondernemingsplan. Dit businessplan geeft meer inzicht in de haalbaarheid en het bedrijfsperspectief op de lange termijn. Voor banken of andere investeerders is een bedrijfsplan vaak een doorslaggevende factor bij het verstrekken van financieringen.

Overname financieren

Het overnemen van een bedrijf vraagt doorgaans om een forse investering. Naast de kosten voor de overname betaal je in sommige gevallen (zoals bij de overname van een huisartsenpraktijk) namelijk ook nog goodwill. Het vinden van goede financiering kan voor starters echter nog steeds lastig zijn, zeker als het om wat grotere kredieten gaat. 

Wat is goodwill?

Dit is het deel van de overnamekosten voor de waarde van het klantenbestand of andere niet-materiele meerwaarde. Bijvoorbeeld: niet het pand of de voorraad, maar wel de goede naam en de bestaande klantenkring. 

Meestal is er nog weinig eigen kapitaal beschikbaar en is ook de overwaarde van het huis niet toereikend. Toch is er een aantal alternatieve financieringen voor startende ondernemers. Hieronder zetten wij deze regelingen voor je op een rij.

Qredits

Qredits verstrekt microkredieten tot € 50.000 met een looptijd tussen de één en tien jaar. Daarnaast heeft Qredits als onderdeel van het stimuleringspakket van het ministerie van Economische Zaken een extra financieringsproduct in de markt gezet: het MKB-krediet.

Zowel startende als bestaande ondernemers die niet bij de bank terechtkunnen voor financiering, mogen een aanvraag voor een zakelijke lening indienen met een maximum van € 250.000

Stimuleringskapitaal

Het Rabobank Stimuleringskapitaal richt zich op de startende, groeiende of innoverende ondernemer. Het is een achtergestelde lening die in de eerste twee jaar aflossingsvrij kan worden gemaakt. Het gaat om een krediet van maximaal € 500.000 dat maximaal 50 procent van de (gevraagde uitbreiding van de) zakelijke financiering bedraagt.

Lening bij de oud-eigenaar

Bij een bedrijfsovername is het soms mogelijk dat de oud-eigenaar bereid is om een deel van de verkoopprijs te verdelen over een bepaalde periode. De betaling kan dan ook nog afhankelijk gesteld worden van toekomstige winsten die met het bedrijf zullen worden behaald. 

Bijgewerkt op: 10-11-2019

Wat vind je van dit artikel?

x4
x4

Fijn dat je dit interessant vond. Wekelijks ondernemerstips ontvangen?

Lees meer

Waarde ≠ prijs: twee begrippen die vaak door elkaar heen gebruikt worden, maar die je zeker niet met elkaar moet verwarren. In dit artikel legt KHN uit hoe je tot een concrete waardebepaling van jouw horecaconcept kunt komen.

Zo bepaal je de waarde van een horecaconcept

Zo bepaal je de waarde van een horecaconcept - blog KHN
Zo bepaal je de waarde van een horecaconcept - blog KHN

Investeren

Als startende ondernemer denk je wellicht niet meteen aan investeren, maar toch liggen er op dit gebied ook kansen voor starters. In de juiste markt investeren kan op den duur lucratief uitpakken; daarnaast zijn er diverse overheidsregelingen waarvan je als investeerder kunt profiteren. Het is wel belangrijk dat je weet hoe alles werkt. 

Zo moet je er als internationaal georiënteerde ondernemer rekening mee houden dat er in bepaalde landen andere regels gelden dan in Nederland. Chinezen doen bijvoorbeeld heel anders zaken dan Amerikanen, oftewel: optimaal investeren vergt maatwerk. Op deze pagina's vind je meer informatie over de mogelijkheden en kansen op het gebied van investeren.

Created with Sketch.

Gratis tips voor ondernemers ontvangen?

Dat kan met de wekelijkse nieuwsbrief van IkGaStarten. Meld je gratis aan en start nóg sterker!
 

Ja ik wil die tips >

Created with Sketch.

Maak een ijzersterke start

Ga aan de slag met de Startversterker. Een gratis tool voor startende ondernemers. 
 

  • tests, must-do's, tips en expert-inzichten
  • in je eigen tempo, waar en wanneer jij wil
  • houd bij hoe sterk je van start gaat​

Naar de Startversterker >

Goed bezig: ruim 4.748 ondernemers zijn al sterker gestart

Meld je aan

Haal alles uit de Startversterker. Bewaar artikelen, notities en checklists. Werk aan een ijzersterke start. In je eigen tempo, waar en wanneer jij wil.